O Lubianie


Pierwsze udokumentowane ślady osadnictwa na terenie wsi pochodzą z okresu neolitu, narzędzi kamiennych, wierconych. Na terenie wsi zachował się obszar cmentarzyska kamieni palonych. Przez okres neolitu, brązu, żelaza, aż do XVII wieku n.e. wieś Lubiana zmieniała swe położenie zgodnie z biegiem rzeki Małej Iny. Grodzisko okresu brązu i żelaza było posterunkiem na granicy ziem Pyrzyczan. Z VI w. n.e pochodzi znalezisko archeologiczne biżuterii i wyrobów kościanych Słowian zachodnich, jak też pochówek grzebalny kobiety nazwanej przez archeologów niemieckich „grobem Wenedyjskiej Księżniczki”.

Na przełomie wieku XVII i XVIII wybudowano w Lubianie kościół, wcześniejszy spłonął w czasie wojny trzydziestoletniej. Majątek Lubiany był w posiadaniu rodziny von Koethen do 1819 roku. Najemca Robel, sprzedał majątek w 1840 Baronowi Wilhelmiemu Jerzemu von Warburg. Ten zainwestował w wieś i jako dobrze prosperującą sprzedał swemu zarządcy Karolowi Wobbe w 1856 roku. Karol Wobe był doskonałym zarządcą, przebudował Lubianę, za jego czasów powstało większość budynków gospodarczych, młyn i gorzelnia. W roku 1895 sprzedał majątek rodzinie von Schroeder, która sprawnie zarządzała majątkiem do 1945 roku. Za czasów Ernesta von Schroedera Lubiana rozwijała się zwiększając swoją wartość oraz znacząco liczbę mieszkańców. Lubiana jako jedna z pierwszych wsi na pomorzu posiadała własną elektrownię bo już w 1896 roku. W latach trzydziestych rodzina von Schroeder wyremontowała gruntownie Kościół w Lubianie.

  • W 1898 wybudowano w Lubianie linie kolejową do Choszczna, a następnie bocznice i stację węzłową oraz w 1902 linie małej kolei do Strzelec.
  • Pałac w Lubianie wybudowała rodzina von Schroeder w 1900 roku.
  • W latach trzydziestych wybudowano świetlicę wiejską.
  • W latach czterdziestych XX wielu kościół w Lubianie został gruntownie wyremontowany.
  • W 1945 roku w Lubianie stacjonowało wojsko Armii Czerwonej - w tym czasie spłonęła gorzelnia w Lubianie, zlikwidowano młyn, bocznice kolejową.
  • W latach pięćdziesiątych Lubianę włączono w skład zakładu rolnego Państwowego Ośrodka Hodowli Zarodowej.
  • W latach sześćdziesiątych przeniesiono siedzibę zarządu POHZ z Płotna do Lubiany, otwarto Bażanciarnię.

W latach siedemdziesiątych z inicjatywy Stanisława Szczepanika, dyrektora POHZ Lubiana skanalizowano wieś, powstało przedszkole, później rozpoczęto budowę zespołu szkół w Lubianie, której budowę ukończyła w 2001 roku gmina. Dyrektor S. Szczepanik był inicjatorem wielu rozwojowych inwestycji tak ekonomicznych, jak i socjalnych. Dzięki jego pracy powstało w Lubianie kilkadziesiąt mieszkań dla pracowników, domy jednorodzinne, osiedla. Powstał Zakład Usług Technicznych, Ubojnia, Stolarnia, Tartak, Pralnia, Świetlica Wiejska, Remiza Strażacka, Oczyszczalnia Ścieków, Betoniarnia, jednak najważniejszym osiągnięciem było powstanie już w latach pięćdziesiątych Państwowego Ośrodka Hodowli Zarodowej

Na początku lat dziewięćdziesiątych Dyrektor Stanisław Szczepanik odszedł na emeryturę. Następcą został Stanisław Dycha, który kierował przedsiębiorstwem w okresie transformacji lat dziewięćdziesiątych. Upadły jednak w samej Lubianie POHZ Zakład Usług Technicznych, stolarnia, tartak, betoniarnia, ubojnia, masarnia, świetlica wiejska, remiza strażacka, przedszkole. Lasy należące do POHZ zostały przekazane Nadleśnictwu. Przekazano również gminie rozpoczętą budowę szkoły w Lubianie. POHZ Lubiana przekształcono w 1994 roku w OHZ Lubiana sp. z o.o., której właścicielem jest Skarb Państwa. Spółka zajmuje się obecnie produkcją rośliną i hodowlą bydła mlecznego.

 

Wszystkie zdjęcia umieszczone na stronie wykonane zostały przez Ryszarda Kwiecińskigo